Studimi: Fëmijëria në familje të paqëndrueshme lidhet me impulsivitetin dhe mungesën e empatisë
Rritja në një familje të paqëndrueshme dhe të paparashikueshme mund të lidhet me zhvillimin e tipareve si impulsiviteti, mungesa e empatisë dhe sjellja e pamatur, veçanërisht te djemtë. Kështu sugjeron një studim i psikologut Virgil Zeigler-Hill dhe bashkëpunëtorëve të tij.
Hulumtimi analizoi të dhënat e 4,873 pjesëmarrësve nga SHBA-ja dhe Izraeli, mes tyre anëtarë të komunitetit dhe studentë universitarë. Rreth 60% e pjesëmarrësve ishin gra. Ata plotësuan pyetësorë për përjetimin e vështirësive dhe paparashikueshmërisë gjatë fëmijërisë, si edhe për tiparet që lidhen me psikopatinë.
Sipas studiuesve, kujtimet për një fëmijëri të mbushur me pasiguri dhe sjellje të paqëndrueshme në familje u shoqëruan me nivele më të larta të dy tipareve: ashpërsisë ndaj të tjerëve dhe mungesës së kontrollit mbi sjelljen. Te pjesëmarrësit meshkuj, një fëmijëri e perceptuar si shumë e çrregullt lidhej më shpesh me sjellje të ftohta, shfrytëzuese dhe të pamatura.
Studimi nuk gjeti të njëjtën lidhje me tiparin e “guximit” apo frikës së ulët, një tjetër komponent i modelit psikologjik të përdorur nga studiuesit. Ky model e trajton psikopatinë përmes tre elementeve: ashpërsisë, mosfrenimit dhe guximit.
Zeigler-Hill theksoi se fëmijëria e vështirë nuk duhet të barazohet automatikisht me një fëmijëri të paparashikueshme. Sipas tij, një familje me pak burime financiare, por me stabilitet dhe rregulla të qarta, mund të ketë ndikim më të dobishëm sesa një familje me kushte të mira ekonomike, por me kaos të vazhdueshëm.
Ekspertët sqarojnë se rezultatet nuk provojnë se mjedisi familjar i paqëndrueshëm shkakton drejtpërdrejt psikopati. Faktorët gjenetikë mund të luajnë gjithashtu rol, ndërsa përvojat negative në familje mund të ndikojnë në përforcimin e disa prirjeve ekzistuese.
Studimi vëren edhe kufizime, pasi pyetësorët u bazuan në kujtimet e pjesëmarrësve për fëmijërinë dhe nuk përfshinë drejtpërdrejt dhunën fizike. Megjithatë, gjetjet nënvizojnë rëndësinë e stabilitetit, sigurisë emocionale dhe kujdesit prindëror në zhvillimin e fëmijëve.